LƯƠNG THỊ THẢO
C ó những bài thơ “đẹp lời” nhưng “không hương”.
Và ngược lại…
Có những bài thơ “lời mộc” nhưng “tỏa hương bay”, nghe ra có “vị”, cái vị của cảm xúc thật thà và riêng tư, trong những cảnh huống mà trái tim tác giả không kìm được tiếng thổn thức, nghẹn ngào…
Chị, ngày giã từ bục giảng sau 30 năm gắn bó, đã để lại “Những đời thường chân chất tỏa hương bay” như thế trong mấy vần thơ mộc mạc, trong sáng mà rưng rưng xúc cảm như “Giữ lại thân yêu”, “Chia tay” (in trong Tình thơ Mùa Xuân – NXB Hội Nhà văn 2025).
Chia tay! Chia tay có bao giờ là vui!…
Và nỗi buồn sẽ trở nên sâu đậm, da diết hơn biết mấy khi chúng ta đã sống quá mặn mà, quá thủy chung và dành trọn nửa đời người để gắn bó.
“Ngôi trường thương yêu trong tôi đã thành máu thịt
Nơi tôi dâng tặng tuổi thanh xuân đầy nhiệt huyết
Nơi tôi trải lòng cho cuộc sống thăng hoa”.
Không nói quá đâu. Vì chị đã sống với nghề như thế! Những câu thơ gần như văn xuôi, mộc mạc, không có cánh để vút lên bỗng trầm, luyến láy nhưng trái lại, có những từ ngữ giàu sức nặng như mỏ neo cắm con tàu xuống biển. “Máu thịt – nhiệt huyết – thăng hoa”! Ba từ quá đủ để mô tả về cuộc đời một nhà giáo tha thiết yêu nghề, say mê trường lớp!
Những điệp khúc “Nơi tôi dâng tặng…”, “Nơi tôi trải lòng…” như nhấn mạnh một quan điểm nghề nghiệp, rằng: ý nghĩa mưu sinh đã lùi lại sau những khát vọng, những tâm huyết “trồng cây, gieo hạt”. Nơi đây, tôi đã sống những ngày tháng đẹp của đời người…
“Dẫu bụi thời gian phủ tím màu quên lãng
Nhụy hương đời vẫn ủ mật hồn em”
Thế nên, thật lôgic về mặt thi tứ và cũng thật chân thành, tha thiết trong cảm xúc khi khổ thơ cuối hiện ra:
“Từ giã bạn bè, lớp học thân quen
Giờ giảng cuối…lòng cứ trào nước mắt
Tim níu giữ bao ảnh hình thân thiết
Mai xa rồi…xin giữ lại thân yêu”.
Trong bài “Chia tay”, ta cũng bắt gặp “Phút
chia tay… nghẹn lời không nói hết” đó. Không biết học trò có hiểu lòng cô giáo? Nước mắt cứ trào ra mà lời nói thì nghẹn lại. Có chăng là đôi câu giã biệt chứ ân tình của ba mười năm gắn bó sao mà nói hết…
Không có từ ngữ nào hoa mĩ, bóng bẩy, chỉ có “chân chất hương đời” lặng lẽ, rưng rưng…
“Tim níu giữ bao ảnh hình thân thiết
Mai xa rồi…xin giữ lại thân yêu”
Vô tình mà phát hiện ra cái lôgic rất ngẫu nhiên của từ ngữ ở hai từ “níu giữ – giữ lại” cùng nhấn mạnh, điệp lại, phản ánh một phản xạ rất tự nhiên của con tim, con tim tha thiết muốn lưu giấu biết bao kỉ niệm…
Nếu là một người biết lắng nghe, có lẽ chúng ta sẽ không tin những người nói giỏi, không thích những ngôn từ sáo rỗng. Nhưng chắc chắn sẽ thấy lòng mình dịu dàng và lắng lại trước những lời chân thật, những câu nói có hồn và giàu cảm xúc!
Chị, …
Chị là nhà giáo, không phải người chuyên làm thơ! Nhưng thơ vẫn đến khi nhà giáo sống trọn lòng mình với nghề. Và trong phút giây giã từ, lòng chị ngổn ngang bao cảm xúc, thơ quên cả lớp áo choàng
đẹp đẽ mà hiện ra nguyên vẹn giản dị, trong sáng, chân thành như chính tâm hồn chị.
“Hàng phượng già vẫn ngời xanh sắc lá
Tặng cho đời hoa thắm mỗi hè sang
Dẫu không còn trải lòng trên bục giảng
Tình yêu người nguyên vẹn với thời gian”
(Chia tay)
Hai bài thơ của chị, Xuân Hồng, trong “TÌNH THƠ MÙA XUÂN”, nhẹ nhàng như những hơi thở của mùa đẹp, nhưng cũng rất lắng đọng, xúc động bởi một tình yêu thuần khiết, sâu đậm với nghề giáo.
Chính thế, nên “Những đời thường chân chất tỏa hương bay” (LHH).
LTT
Giữ lại thân yêu
Trích trong tập “Tình thơ Mùa Xuân”, 2023.
Chẳng đợi đến lúc ta đi đất mới hóa tâm hồn
Ngôi trường thương yêu trong tôi đã thành máu thịt
Nơi tôi dâng tặng tuổi thanh xuân đầy nhiệt huyết
Nơi tôi trải lòng cho cuộc sống thăng hoa.
Những trái tim non rộn ràng theo lời giảng thiết tha
Các em lớn lên, tôi già theo năm tháng
Dẫu bụi thời gian phủ tím màu quên lãng
Nhụy hương đời vẫn ủ mật hồn em.
Từ giã bạn bè, lớp học thân quen
Giờ giảng cuối…lòng cứ trào nước mắt
Tim níu giữ bao ảnh hình thân thiết
Mai xa rồi…xin giữ lại thân yêu!
Chia tay
Trích trong tập “Tình thơ Mùa Xuân”, 2023.
Có ai đã ví cuộc đời dạy học
Như tằm ăn lá dâu xanh nhả sợi tơ vàng
Ba mươi năm dệt cho đời lụa óng
Tằm ung dung hóa bướm thênh thang.
Gởi laị trường xưa những buồn vui trăn trở
Kỷ niệm ngày qua thành quà tặng ngọt ngào
Ánh mắt trò ngoan đọng tròn nỗi nhớ
Nụ cười vui vọng mãi xôn xao.
Hàng phượng già vẫn ngời xanh sắc lá
Tặng cho đời hoa thắm mỗi hè sang
Dẫu không còn trải lòng trên bục giảng
Tình yêu người nguyên vẹn với thời gian.
Lớp học vắng lời ân cần tha thiết
Cổng trường bâng khuâng níu bước chân quen
Phút chia tay…nghẹn lời không nói hết
Mắt lặng thầm gửi lời chúc bình yên.
20.11.2008
